Thủy sản Việt Nam trước cơ hội TPP

25/12/2013 10:51
Tường Vân

Việc đàm phán Hiệp định Đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP) đang trong giai đoạn nước rút.

Theo những phân tích từ Ủy ban tư vấn về chính sách thương mại quốc tế, trung tâm WTO (VCCI) cho thấy, ngành thủy sản Việt Nam tuy được hưởng lợi ích từ TPP nhưng cũng phải đối mặt với nhiều thách thức và cạnh tranh gay gắt ngay tại sân nhà.

Thuế quan ưu đãi 0% có thật sự lợi?

Hiện nay, hai thị trường xuất khẩu thủy sản lớn của VN là Hoa Kỳ và Nhật Bản, chiếm 35% tổng kim ngạch xuất khẩu năm 2012 của thủy sản VN. Khi gia nhập TPP, thủy sản VN xuất khẩu sẽ được hưởng ưu đãi thuế quan là 0%. Hiện tại, ở Hoa Kỳ mức thuế áp dụng với thủy sản nhập khẩu trung bình là 0,3% (thủy sản sống) và 4,7% (thủy sản chế biến).

Tại thị trường Nhật Bản, mức thuế áp dụng với thủy sản xuất khẩu VN đang khá cao, 3,5% với thủy sản sống và 7,3% với thủy sản chế biến. Như vậy, các doanh nghiệp (DN) xuất khẩu thủy sản VN sẽ được hưởng lợi từ thuế quan ưu đãi khi xuất khẩu tại hai thị trường lớn này.

Ảnh minh họa

Ảnh minh họa

Nhưng nếu nhìn rộng ra các quốc gia còn lại trong TPP, thì tại các thị trường Malaysia, Singapore, Australia…, thuế quan đã loại bỏ từ lâu khi tham gia FTA trong ASEAN và ASEAN +. Tại Peru, Canada là nơi thuế quan đã xấp xỉ 0% nên việc gia nhập TPP để hưởng mức thuế quan ưu đãi không tác động nhiều cho xuất khẩu thủy sản VN.

Khi gia nhập TPP, VN phải chấp nhận loại bỏ thuế với các mặt hàng thủy sản nhập khẩu. Tức là, trung bình mức thuế đối với thủy sản sống nhập khẩu vào VN là 15% và thủy sản chế biến là 30% sẽ bị hạ xuống 0%. Điều này tạo cơ hội cho các sản phẩm của DN thủy sản nước ngoài tràn vào thị trường VN và cạnh tranh gay gắt với sản phẩm nội.
Lập rào cản kỹ thuật

Trên thế giới có một xu hướng ngày càng rõ khi ở đâu có các hàng rào thuế quan bị loại bỏ, ở đó có các biện pháp bảo hộ trá hình. Việc loại bỏ thuế quan chỉ là một phần trong câu chuyện XNK thủy sản. Để thực sự hưởng lợi từ TPP, các DN xuất khẩu thủy sản VN còn phải đáp ứng một loạt các yêu cầu khắt khe về tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm, hàng rào kỹ thuật về bao bì, ghi nhãn, vận chuyển, các biện pháp phòng vệ thương mại chống bán phá giá và chống trợ cấp.

Thực tế chứng minh, Hoa Kỳ đã sử dụng rất tích cực công cụ này để áp dụng với tôm và cá tra – basa xuất khẩu của VN. Việc đàm phán TPP hoàn toàn không tác động tới kết quả các vụ kiện về chống bán phá giá, chống trợ cấp của Hoa Kỳ đối với thủy sản VN. Cụ thể, Ủy ban Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ nhận định ngành sản xuất nội địa không bị thiệt hại nên tôm VN và một số nước không thuộc TPP thoát được cáo buộc về trợ cấp.

Hơn nữa, TPP không có nội dung hạn chế các nước nhập khẩu trong việc sử dụng các công cụ này. Tức là, các DN xuất khẩu VN cần chuẩn bị sẵn sàng cho các thách thức và yêu cầu khắt khe từ phía nhà nhập khẩu.

(Xã Luận)

Bình luậnViết cảm nhận

Mới nhất
TopTrong ngày
TopTrong tuần